Warzywa stanowią nieocenione źródło, niezbędnych do właściwego funkcjonowania młodego organizmu, witamin i minerałów. Natura zadbała o doskonałą kompozycję i proporcje, lepsze niż niejeden suplement diety!

Oceń to:
| Liczba ocen: 19 Średnia: 4.5

Badania dowodzą, że regularne spożywanie warzyw zmniejsza ryzyko wystąpienia wielu chorób, w tym cywilizacyjnych, takich jak cukrzyca, nadciśnienie, choroby układu sercowo-naczyniowego. Niestety są to choroby, które coraz częściej dotykają również i dzieci. Dieta bogata w warzywa buduje odporność młodego organizmu, który dzięki temu potrafi lepiej uporać się z zagrażającymi mu infekcjami.

Okres jesienno-zimowy kojarzy się wielu rodzinom właśnie z nawracającymi infekcjami i licznymi wizytami u lekarza. Na szczęście nie musimy czekać na pierwsze symptomy rozwijającej się choroby. Możemy działać profilaktycznie. Jak to zrobić?

Wystarczy zadbać o prawidłowe produkty spożywcze na talerzu dziecka, ale także i na naszym, rodzica. Pamiętajmy! Dziecko jest dobrym obserwatorem, patrzy i naśladuje!

Na szczęście, mimo słoty i deszczu, możemy sprawić, by nasze posiłki były kolorowe, a przy okazji wzmocniły odporność organizmu. Wszak już Hipokrates powiedział: „Twoje pożywienie będzie Twoim lekarstwem”.

Jesienny Talerz Ucznia_dynia_Radioklinika

Dynia wzmocni odporność organizmu dziecka!

Spośród wielu rodzimych warzyw godną polecenia jest dynia. Bogata w witaminy: A, E, B1, B2, C, PP oraz w składniki mineralne, takie jak: wapń, fosfor, żelazo, magnez, ma również bardzo dużo beat-karotenu. Ponadto obfituje w błonnik, białko, pektyny i kwasy organiczne.

Dynia zapobiega krzywicy u dzieci, wzmacnia wzrok, utrzymuje odpowiednią wilgotność skóry przez co zapobiega jej wysuszeniu, odparzeniom i innym zmianom skórnym.

Pobudza i wzmacnia odporność organizmu i jest silnym przeciwutleniaczem! Pomaga w prawidłowym funkcjonowaniu przewodu pokarmowego, zapobiega zaparciom, działa moczopędnie, dzięki czemu zapobiega chorobom układu moczowego.

Dynia ma charakter odkwaszający. Jest doskonałym produktem w leczeniu dzieci chorych na miażdżycę (Tak, dokładnie! Proces ten może rozpocząć się już w okresie niemowlęcym), stwardnienie tętnic, niewydolność nerek, choroby wątroby, otyłość i zaburzenia przemiany materii. Wzmacnia układ immunologiczny.

WAŻNE! Dynia rzadko powoduje alergie, dlatego można ją podawać dzieciom od najmłodszych lat.

Zdrowa przekąska! | Uczniu obowiązkowo sięgaj po pestki dyni!

Mówiąc o dyni należy również pamiętać o jej pestkach. Znajduje się w nich 30-40% oleju bogatego w fitosterole i niezbędne nienasycone kwasy tłuszczowe (NNKT), które regulują poziom cholesterolu ogólnego poprzez obniżenie poziomu „złego” cholesterolu LDL, dzięki czemu zapobiegają rozwojowi miażdżycy, wpływają na poprawę pracy mózgu i układu nerwowego.

Ponadto w pestkach dyni jest lekkostrawne białko, a także mikroelementy, takie jak: selen, magnez, cynk, miedź, mangan, które utrzymują skórę na właściwym poziomie nawilżenia, ale także pomagają w koncentracji, zapamiętywaniu, nauce, zapobiegają depresji. Pestki dyni podawane na czczo są również doskonałym środkiem działającym przeciwpasożytniczo! Poza tym mają działanie moczopędne i przeciwzapalne.

Cukinia odkwasi organizm dziecka i poprawi trawienie!

Odmianą dyni zwyczajnej jest cukinia. Warto o niej pamiętać układając jadłospis dla dziecka ze względu na jej właściwości. Warto wiedzieć, że cukinia działa alkalizująco, zapobiegając zakwaszeniu organizmu.

Odkwaszające działanie cukinii ma korzystny wpływ na procesy trawienne i usuwanie z organizmu zbędnych produktów przemiany materii!

W cukinii znaleźć można witaminy: A, C, B1, B2, PP, beta-karoten, wapń, magnez, fosfor, potas, kwas foliowy. Pestki cukinii bogate są w kukurbitacynę (czynnik unieszkodliwiający pasożyty a jednocześnie całkowicie bezpieczny dla człowieka), fitosterole, glikozydy, pepenzydy, alkaloidy. Cukinia ma również działanie przeciwrobaczne, jest pożądana w diecie antyrakowej i pomaga przy chorobie lokomocyjnej.

Podobnie jak dynia, cukinii nie przypisuje się właściwości alergizujących, stąd też można ją podawać już kilkumiesięcznym dzieciom.

Jesienny talerz ucznia_warzywa_Radioklinika

Marchew – wzmacnia, oczyszcza, reguluje!

Naszym rodzimym warzywem, z którego dobrodziejstw możemy korzystać przez cały rok, a szczególnie w okresie jesienno-zimowym, jest marchew.

Jest to warzywo, które spożywane na surowo jest niskokaloryczne, co wynika choćby z jej składu: 90% stanowi woda, 7% to składniki odżywcze, w tym węglowodany, białka, tłuszcze, celuloza. Pozostałe 3% stanowią składniki mineralne (potas, sód, wapń, fosfor, siarka, magnez, żelazo, mangan, miedź, cynk, kobalt), witaminy (A, B1, B2, B6, C, E, H, K, PP), kwas foliowy, inozytol, a także związki siarkowe, kumaryny, alkaloidy i pektyny.

Marchew wpływa na układ odpornościowy wzmacniając jego działanie, poprawia wzrok, przyczynia się do prawidłowego wzrostu, utrzymuje poziom cholesterolu na prawidłowym poziomie, jest silnym antyoksydantem, czyli usuwa wolne rodniki, a tym samym zapobiega chorobom serca i nowotworom.

Marchew wzmacnia, oczyszcza, reguluje. Sok z marchwi leczy niedokrwistość, choroby układu sercowo-naczyniowego, wątroby, nerek, zapobiega powstawaniu kamieni nerkowych, leczy nadczynność tarczycy (m.in. choroba Gravesa-Basedowa) i działa przeciwrobacznie.

Sok z marchwi jest doskonałym środkiem wykrztuśnym, dlatego można go podawać m.in. przy astmie czy chrypce, a z dodatkiem miodu pomaga leczyć przeziębienie.

UWAGA! Pamiętać jednak należy, że korzeń marchwi (podobnie jak i innych warzyw korzeniowych) magazynuje w sobie różne substancje szkodliwe, dlatego najlepiej wybierać te ze sprawdzonego źródła!

jesienny-talerz-dziecka_radioklinika_warzywa

Brokuły i kalafior to duet doskonały!

Warzywami, które często idą ze sobą w parze i spożywane są zamiennie to brokuły i kalafior. Oba te warzywa zawierają sulforafan – związek o działaniu przeciwnowotworowym!

Brokuły są uprawiane zarówno wczesną wiosną, latem, jak i jesienią. Są bogate w witaminy C, B3, B5, prowitaminę A, PP, K, kwas foliowy, a także w wapń, żelazo, magnez, potas, siarkę, białka.

Brokuły działają oczyszczająco, antyutleniająco, przeciwbakteryjnie, przeciwwirusowo, wzmacniają pracę wątroby a dzięki zawartości błonnika chronią jelita i zapewniają ich prawidłową pracę. Ponadto są niskokaloryczne, dzięki czemu pomagają w utrzymaniu prawidłowej masy ciała.

Kalafior z kolei jest źródłem dużej ilości witaminy C, A, B1, B2, B6, K, PP, poza tym zawiera wapń, magnez, żelazo, fosfor, fluor, cynk, jod, mangan. Kalafior jest również niskokaloryczny, lekkostrawny, wzmacnia odporność organizmu, zwalcza wolne rodniki, ma silne działanie antynowotworowe. Wspomaga koncentrację i zdolności umysłowe.

Drodzy rodzice, kalafior wspomaga koncentrację dziecka i jego zdolności umysłowe. Warto więc pomyśleć o zupie kalafiorowej dorzucając do niej marchewkę, pietruszkę, seler, trochę cebulki i posypując natką pietruszki.

Warto chrupać kalarepę!

Doskonałym warzywem wzmacniającym odporność organizmu jest również kalarepa. Właściwości te zawdzięcza głównie dużej zawartości witaminy C, ponadto zawiera witaminę A, K, kwas foliowy, B, E, PP, wapń, żelazo, fosfor, magnez.

Poza wzmacnianiem układu odpornościowego kalarepa poprawia funkcjonowanie przewodu pokarmowego, zapobiega zaparciom, miażdżycy, działa żółciopędnie.

UWAGA! Należy jednak pamiętać, że osoby cierpiące na choroby wrzodowe powinny ostrożnie sięgać po kalarepę, zwłaszcza surową.

Jesienny Talerz Ucznia_Radioklinika

Kapusta – bezkonkurencyjna! Nie wierzycie, przeczytajcie jakie ma działanie!

Warzywem kojarzonym w dużej mierze z okresem jesiennym jest kapusta. Możemy spotkać wiele jej odmian, jednakże właściwości są zbliżone. Obfitują w witaminę C, B, E, K, wapń, magnez, potas, fosfor, siarkę, beta-karoten, kwas foliowy, jod żelazo.

Dzięki tym składnikom kapusta działa odkażająco, przeciwbakteryjnie, chroni przed infekcjami, przeziębieniami, kaszlem, grypą, stymuluje odporność organizmu, ma działanie przeciwnowotworowe, przeciwmiażdżycowe, obniża poziom cukru we krwi, reguluje pracę wątroby, trzustki, śledziony, zapobiega anemii, reguluje przemianę materii, leczy szkorbut, uspokaja i uodparnia na sytuacje stresowe, pobudza tworzenie tkanki kostnej, pobudza apetyt, wpływa na dotlenienie organizmu, wzmacnia mięśnie (przede wszystkim mięsień sercowy), pobudza też wzrost komórek. Sami przyznacie, ta lista jest imponująca!  W zasięgu ręki mamy tak cenne i niedrogie warzywo, które możemy przyrządzać na różne sposoby, o czym w kolejnych artykułach.

Mówiąc o kapuście nie można pominąć soku z kapusty. Zarówno świeży jak i kiszony jest bardzo wartościowy.

Należy pokreślić, że w procesie fermentacji kapusty wzrasta ilość witaminy C, witamin z grupy B i powstają bakterie kwasu mlekowego Lactobacillus acidophilus. Bakterie te powodują, że wzrasta wartość zdrowotna soku, a sam sok staje się naturalnym probiotykiem.

Z kolei świeży sok z kapusty można wykorzystać jako płukankę do gardła, która oczyszcza, goi i łagodzi stany zapalne.

Pamiętać należy o tym, by kapusta pochodziła z upraw ekologicznych.

UWAGA! Osoby przyjmujące leki hamujące krzepliwość krwi (wafaryna, acenokumarol) nie powinny pić soku z kiszonej kapusty, gdyż zawartość witaminy K może nasilać działanie leków. Natomiast osoby z chorobą wrzodową żołądka i dwunastnicy powinny pić sok rozcieńczony wodą (1:6).

Jesienny Talerz Ucznia_Radioklinika_warzywa korzeniowe

Warzywa korzeniowe rodzimego pochodzenia, których ilość w okresie jesienno-zimowym powinna być zwiększona!

Często niedocenianym warzywem jest seler. Tymczasem zawiera on całe bogactwo witamin, a mianowicie: C, A, B1, B2, B6, PP, E,  a także „tajemniczą” witaminę U – Anti-Ulcus-Factor (pozwala na szybkie i bezbolesne gojenie się wrzodów!), łatwo przyswajalne wapń i białko, węglowodany, tłuszcze, kwas jabłkowy i cytrynowy, sód, potas, siarkę, chlor, mangan, żelazo, olejki eteryczne.

Stosowany jest jako środek moczopędny, polecany przy kamicy nerkowej, zapaleniu stawów, reumatyzmie, kolkach żołądkowych, wzdęciach, działa uspokajająco i przeciwdepresyjnie, odświeżająco, pomaga utrzymać odpowiednią masę ciała, likwiduje zaparcia, obniża ciśnienie tętnicze, usuwa obrzęki, uszczelnia naczynia krwionośne, działa napotnie i leczy odmrożenia.

Chroni skórę i cały organizm przed wolnymi rodnikami przez co działa przeciwnowotworowo. Wzmacnia włosy, nadaje gładkość skórze.

Pamiętać należy też o soku z selera, któremu przypisuje się właściwości pobudzające przemianę materii, czy też pozwalające zwalczać bóle migrenowe. Kiszony sok z selera ma właściwości podobne do soku z kiszonej kapusty.

Pietruszka – to kolejne warzywo obfitujące w witaminę C, A, D, E, K, żelazo, magnez, potas, fosfor, mangan, olejki eteryczne, białko, błonnik.

Zarówno korzeń jak i natka pietruszki, mają szeroki wachlarz właściwości, m.in.: wzmacniają układ odpornościowy, działają przeciwzapalnie, poprawiają funkcjonowanie układu nerwowego, krwionośnego, mają dobroczynne działanie na serce, wzmacniają też naczynia krwionośne, łagodzą nerwobóle, pomagają w leczeniu anemii.

Działają pozytywnie na procesy trawienne, zmniejszają napięcie jelit, pomagają obniżyć poziom złego cholesterolu, wpływają na poprawę wzroku, mają działanie przeciwnowotworowe, regenerują uszkodzone tkanki, takie jak skaleczenia, otarcia, odmrożenia. Poprawiają ogólny stan skóry.

Warto wykorzystać również sok z kiszonej pietruszki.

Jeszcze jednym „jesiennym” warzywem, do którego spożycia zachęcam w tym okresie jest burak i sok z kiszonego buraka. Burak jest źródłem witaminy C, żelaza, kobaltu, kwasu foliowego, magnezu, fosforu, potasu, cynku, wapnia, a także rzadko występującego cezu i rubidu.

Uzupełnia niedobory żelaza, leczy anemię, pomaga w leczeniu grypy, anginy, wszelkich przeziębień, nerwicy, działa przeciwzapalnie, przeciwwirusowo, przeciwmiażdżycowo, poprawia ukrwienie oczu, ułatwia trawienie, podnosi odporność całego organizmu. Poza tym wykazuje właściwości zasadotwórcze, przez co reguluje gospodarkę kwasowo-zasadową organizmu.

UWAGA! Pamiętać należy, że chorzy na cukrzycę nie powinni jeść buraka w postaci surówki, jednak sok z kiszonych buraków mogą pić bez obaw, gdyż cukier zawarty w tym warzywie w procesie fermentacji zostaje obniżony do minimum. Natomiast osoby z niskim ciśnieniem powinny pić sok wieczorem, gdyż może powodować u nich dodatkową senność. Podkreślę, jeszcze, że sok z buraka warto włączyć do diety na stałe, a szczególnie w okresie jesiennym, w celu podniesienia odporności całego organizmu.

Jak najlepiej spożywać warzywa, aby zachować ich składniki odżywcze?

Wszystkie powyżej wymienione warzywa można spożywać na surowo i w takiej postaci mają najwięcej wartości odżywczych. Chcąc utrzymać ich jak najwięcej, stosujmy krótkotrwałą obróbkę termiczną, jak np.: gotowanie na parze, gotowanie do 5-10 minut.

Jeśli mamy do czynienia z dzieckiem, który niechętnie sięga po surowe warzywa próbujmy dostarczać mu tych wszystkich cennych składników najlepiej pod postacią zupy. Godne polecenia są też sałatki, placuszki czy warzywne „frytki”.

Zgodnie z najnowszymi badaniami i Piramidą Żywienia IŻŻ, 2016, warzywa w postaci surowej powinny znaleźć się w każdym posiłku, a także jako przekąska między nimi.

A już niebawem kolejne artykuły. Zachęcam też do komentowania i dyskusji.

Oceń to:
| Liczba ocen: 19 Średnia: 4.5

Brak komentarzy

Zostaw komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany.

Małgorzata Słomka SmakoszZdrowia

Małgorzata Słomka SmakoszZdrowia

Dyplomowany dietetyk. Wieloletnia stewardesa, łącząca pasję związaną z lotnictwem z szeroko pojętym zdrowym stylem życiem. Absolwentka SGGW, Wydziału Technologii Żywności oraz studiów podyplomowych w zakresie Poradnictwa Żywieniowego i Dietetycznego na Wydziale Nauk o Żywieniu Człowieka i Konsumpcji. Swoją wiedzę wciąż pogłębia na licznych kursach i szkoleniach. Prywatnie mama dwóch córek, w tym jednej alergiczki (z czym, dzięki zdobywanej wiedzy doskonale dajemy sobie radę!)